Analog İnceleme: Canon Canonet QL 17

Sokak fotoğrafçılığı dendiğinde bir çoklarının aklına neden bilinmez ama Leica gelir. Herhalde son dönemlerde ünlü sokak fotoğrafçılarının bolca reklamını yapması olabilir nedeni. Leica sahibi olamıyor musunuz peki? İşte o zaman Canon Canonet QL 17 gibi diğer rangefinder modellerine yönelmek mantıklı olacaktır.

Peki nedir bu rangefinder?

canonet_ql17-7

Objektiften bağımsız bir vizöre sahip ve vizörün içinde bölünmüş ikinci bir görüntü penceresi sayesinde netliğin ayarlandığı sistemlere rangefinder fotoğraf makinesi deniyor. Rangefinder’lar hakkında daha fazla bilgi almak için daha önceden yazdığım Fotoğraf makinesi türleri adlı yazıma bir göz atabilirsiniz. Sokak fotoğrafçıları arasında bu kadar popüler olmasının nedeni ise genel olarak boyutları ve de vizörünün sunduğu avantajlar. Şöyle ki, rangefinder tipi fotoğraf makinelerinde vizör genelde gövdenin sol üst köşesinde yer alır (Olympus XA-1 gibi istisnalar da mevcuttur). Böyle olunca da fotoğrafçı hem sol gözüyle kadrajın dışında olup bitenlere de hakim olur. Hatta vizörün içinde genelde paralaks hatasını düzeltmek amaçlı konmuş bir çerçeve vardır ve bu çerçeve tam olarak olmasa da üç aşağı beş yukarı size çekeceğiniz kareyi gösterir, bu çerçeve genelde vizörün belli bir bölümünü kapladığı için kadrajınızın dışında neler odluğunu da vizörden bakıp görebilirsiniz.

Fakir adamın Leica’sı

canon_canonet_ql17_001

Genelde Rangefinder olup da Leica olmayan her model için denilen bir laftır, poor man’s Leica yani fakir adamın Leica’sı. İşte Canon Canonet QL 17 tam bu tabire uyan bir fotoğraf makinesidir. Üzerinde keskin sayılabilecek sabit 40mm f1.7 objektif, 1/500 maksimum enstantane hızı ve uygun fiyatı ile sokak fotoğrafçılığı için güzel bir alettir.

Canonet’in kısa tarihi

canonet28_001
Canonet 28

Canon’un 1961’de piyasaya sürdüğü rangefinder tipi kompakt fotoğraf makinesi serisinin adı. Yıllar ilerledikçe gövde küçülüyor, objektif hızlanıyor ve Quick Load yani QL teknolojisi adapte edilip 1967 yılında piyasaya sürülen Canonet QL 17  ve QL 17 III modelleri ortaya çıkıyor.

Tatmin edici bir rangefinder deneyimi

000036(1)
2017 İstanbul @Kerem Nasipoğlu

Sonuç olarak eski makine, ne kadar özelliği olabilir ki? Evet bu dönem içerisinde üretilmiş ve bu modelden çok daha fazla özellik barındıran gelişmiş modeller hala piyasada bulunabilir. Fakat Canonet’in sundukları bir çok kullanıcı için yeterli olacaktır.

Makinenin özelliklerini sıralayacak olursam:

  • 40mm f/1.7 sabit Canon objektif
  • 1/500 maksimum enstantane hızı
  • Yaprak perde (Leaf shutter) nedeniyle deklanşör sesi minimum düzeyde
  • Pil takıldığında enstantane öncelikli çekim

Sokakta Canonet QL 17

000006

Biraz da eğlenceli konulara değinelim değil mi? Sokakta Canonet kullanmak nasıl bir deneyimdir? Hemen söyleyeyim o halde: Süper bir deneyimdir! Gövdenin ele oturuşu, sessiz sayılabilecek deklanşör sesi, objektifi… Gerçekten hiçbir fotoğraf makinesinden almadığım keyfi veriyor. Yalnız makinenin iki büyük handikapı mevcut; Biri objektifin üstünde netlik skalasının olmaması diğeri de eski civa pillerden kullanması.

ckn_istanbul-124
2017 İstanbul @Kerem Nasipoğlu

Öncelikle sokak fotoğrafçılığında en çok kullanılan tekniklerden bir tanesi zone focusing yani alan netleme. Yani ne oluyor bu, objektifin üstündeki netlik skalasından net olmasını istediğiniz alanı seçiyorsunuz ve ekstradan bir efor harcamadan fotoğrafınızı çekiyorsunuz.

canonet_ql17-4
DIY focus scale

Şimdi nasıl yani diyeceksiniz. Mesela güneşli bir hava hayal edin. Güneşi arkanıza almışsınız ve bulunduğunuz alanda herhangi bir gölge bulunmamakta. Bu durumda Sunny 16 yani güneşli onaltı kuralı devreye girer. 400 ISO’luk filmde enstantaneyi 1/500’e getirdiğinizde f/16’da güneş gören kısımlar ideal ölçüde çıkacaktır. Tabii ki her zaman güneş aynı güçle parlamıyor, mesela İstanbul’da kışın güneşli havada ISO 400, 1/500 enstantanede f/11 ideal ölçüyü vermekte. Ama bu kadar büyük f değeri ile çalışmanın en büyük avantajı alan derinliğiniz de bir o kadar fazla olacaktır. Misal 24mm bir objektifi elinize aldığınzıda f/11’denetliği 2m civarına getirdiğinizde sonsuz ile 0.9 metre arasındaki her şey net çıkacaktır.

Doğal olarak da böyle takılırsanız otomatik netlemeymiş vs hiç uğraşmanıza gerek yok. Çok daha hızlı ve çok daha güvenilir sonuçlar elde edeceksiniz. Ben açıkçası dijital fotoğraf makinelerimde bile manuel netlik sistemi olan objektifler kullanıyorum ve özellikle bol ışıklı ortamlarda hiçbir otomatik netlik sistemi benim hızıma ya da doğruluğuma yetişemeyecektir. İşte Canonet’lerdeki en büyük problem de bu, lensin üzerinde alan derinlik skalası yok. Bu sorunu internette bulduğum ve Canonet QL 17 için tasarlanmış bir netlik skalasının çıktısını alıp objektife yapıştırarak çözdüm. Bu sorunu çözmemle de kendisiyle yaşadığım aşk adeta boyut atladı.

000005
2017 İstanbul @Kerem Nasipoglu

Pil sorununa gelince de, zaten fotoğraf makinesini manuel kullanmayı sevdiğimden benim için bir sorun değil. Zaten pil taktığınız zaman sadece diyaframı A yani otomatik moda getirdiğinizde pozometre çalışmaya başlıyor ve sadece enstantaneyi girerek kullanabiliyorsunuz. O nedenle pil sorununu kesinlikle kafama takmıyorum. Fakat siz “ben bunu sorun ederim” diyorsanız o zaman WeinCell PX625A pilleri deneyebilirsiniz. Her ne kadar içinde civa olmasa da aynı işi görüyor.

Görüntü kalitesi

000025
2017 Istanbul @Kerem Nasipoğlu

Açıkçası her yerde söylüyorum bunu; fotoğraf çekerken görüntü kalitesinin çok da bir önemi yoktur benim için. Eğer sonuçlar çamur gibi değilse, yok objektif yeterince keskin miymiş, yok mikro kontrastı yeterli miymiş, sonuçlar yeterince kontrastlı mıymış hiç umurumda olmaz. Beklentilerim her ne kadar düşük olsa da Canonet her türlü kullanıcıyı tatmin edecek sonuçlar veriyor diyebilirim. Çektiği fotoğraflar hem keskin hem de kontrastlı.

Malzeme kalitesi

000010
2017 İstanbul @Kerem Nasipoğlu

Elimdeki fotoğraf makinelerine mümkün mertebe iyi bakmaya, hor kullanmamaya çalışırım. Diğer yandan da sakar adamın tekiyim, o nedenle fotoğraf makinelerimi bol bol düşürür, sık sık sağa sola sürterim. O nedenle elimdeki fotoğraf makinesinin sağlam olması, bir iki düşmeyle bozulmaması önemli. İşte Canonet QL 17 bütün bu ihtiyaçlarıma karşılık verebiliyor. Bir kere gövde tamamen metalden oluşmuş ve aşırı sağlam. Kaç kere düşürdüm bilmiyorum ama ne önünde ne arkasında herhangi bir çizik ya da ezilme meydana gelmedi. Ayrıca makine neredeyse tamamen mekanik. Pil olmadan da çalışabiliyor ve hatta pilin yaptığı tek şey ışık ölçüp makineyi Auto modda kullanılır kılması. Bütün bunlara rağmen 40 küsür senelik makine hala sorunsuz çalışmaya devam ediyor.

Avantajları

  • Kompakt boyutu
  • Hızlı ve keskin objektif
  • Sessiz perde
  • Pile ihtiyaç duymadan çalışabilmesi
  • Pil ile birlikte enstantane öncelikli çekim yapabilmesi

Dezavantajları

  • Objektif üzerinde alan derinlik skalasının olmaması
  • Kullandığı pilin artık üretilmemesi
  • Vizörün yeterince aydınlık ve büyük olmaması

Sonuç

ckn_istanbul-123
2017 İstanbul @Kerem Nasipoğlu

Canonet QL 17’yi 6 senedir mutlu bir şekilde kullanmaktayım. Ne zaman canım gerçek bir rangefinder deneyimi yaşamak istese ya da film kullanmak istese sarıldığım yegane fotoğraf makinesi kendisi oluyor. Tabii ki hiç bir fotoğraf makinesi kusursuz değildir, fakat Canonet’in kusurları diğerlerine göre biraz fazla olabiliyor. Fakat bu kusurları aşmanın yollarını bulduğumda kendisine tekrar tekrar aşık oluyorum.

Kimler için

ckn_london_001 copy
2013 Londra @Kerem Nasipoğlu

Eğer ucuz yollu rangefinder deneyimi yaşamak istiyorsanız tam ihtiyaç duyduğunuz fotoğraf makinesi bu olabilir. Eğer ki kamerayı manuel şekilde kullanmayı seviyorsanız ve kullandığınız fotoğraf makinesi üzerinde ufak modifikasyonlar yapmak hoşunuza gidiyorsa çoğu ihtiyacınızı karşılayacaktır.

Kimler için değil

ckn_istanbul-88
2015 İstanbul @Kerem Nasipoğlu

Fotoğraf çekerken herhangi bir ayar ile uğraşmak istemiyorum diyorsanız, vizörden baktığınızda bambaşka bir dünyaya kapı açılsın istiyorsanız, yüksek enstantane hızı, yüksek flaş senkronu arıyorsanız sizi muhtemelen tatmin edemeyecektir.

Son söz

ckn_istanbul-79
2015 Istanbul @Kerem Nasipoğlu

Bana sorarsanız, özellikle sokak fotoğrafçılığı için efsane sayılabilecek bir fotoğraf makinesi. Eğer fotoğraf makinesi koleksiyonunuz varsa kesinlikle koleksiyonunuzun bir parçası olmalı. Değeri 40 yıl sonra anlaşılmış bir fotoğraf makinesi ve her türlü dezavantajına rağmen kesinlikle kullanırken sizi mutlu edecektir.

Kerem Nasipoglu

Social documentary & Street photographer

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

w

Connecting to %s